Inleiding
De gezondheid van vrouwelijke atleten is een belangrijk onderwerp dat vaak wordt overschaduwd door focus op training, voeding en prestaties. Echter, de menstruatiecyclus speelt een cruciale rol in het welzijn, herstelvermogen en sportprestaties van vrouwen. Menstruatieklachten kunnen aanzienlijke invloed hebben op zowel trainingen als wedstrijden. Ondanks deze impact blijft menstruatie binnen de topsport vaak onderbelicht. Enkele topsporters hebben recentelijk deze stilte doorbroken door openlijk te praten over de uitdagingen die zij ervaren als gevolg van hun menstruatie. Deze bewustwording benadrukt het belang van aandacht voor menstruatiegezondheid in de sportmedische begeleiding van vrouwelijke atleten.
De vrouwelijke atleet
Op een symposium gewijd aan "de vrouwelijke atleet" is binnen het Lectoraat Sport, Bewegen en Samenleving in Nijmegen op 15 juni 2026 aandacht besteed aan de kritische rol van voldoende energie voor een goede gezondheid en optimale sportprestaties. Lage energiebeschikbaarheid kan bij vrouwelijke atleten leiden tot problemen, zoals RED-S, waarbij verschillende lichaamssystemen worden verstoord door een langdurig tekort aan energie.
RED-S en endocriene veranderingen
RED-S is een aandoening die verschillende systemen in het lichaam verstoort, waaronder de hormoonhuishouding, botgezondheid en voortplantingsfunctie bij vrouwelijke atleten. Hormonale veranderingen als gevolg van lage energiebeschikbaarheid kunnen leiden tot menstruatiestoornissen en andere endocriene verstoringen die de algemene gezondheid en sportprestaties negatief beïnvloeden.
Invloed van hormonale veranderingen op de mondgezondheid
De mondgezondheid wordt vaak over het hoofd gezien in de (top)sport, terwijl hormonale veranderingen directe invloed kunnen hebben op de mond. Verminderde speekselsecretie door lage oestrogeenspiegels kan leiden tot een verhoogd risico op cariës, erosie en parodontale problemen. Daarnaast kunnen voedingstekorten, immuun disfunctie, uitdroging en het gebruik van specifieke sportvoeding de mondgezondheid negatief beïnvloeden.
Klinische implicaties
Zorgverleners, waaronder mondhygiënisten, spelen een cruciale rol bij het vroegtijdig signaleren van lage energiebeschikbaarheid en RED-S bij vrouwelijke atleten. Een multidisciplinaire aanpak, waarbij verschillende zorgverleners samenwerken, is essentieel voor optimale preventie en behandeling van deze complexe aandoening.
Conclusie
Lage energie bij vrouwelijke atleten kan leiden tot RED-S, met verstrekkende gevolgen voor zowel de algemene gezondheid als de mondgezondheid. Het belang van een integrale benadering van de vrouwelijke atleet, waarbij zowel systemische als mondgezondheid worden meegenomen, wordt hiermee benadrukt.
Referenties;
angstvoordetandartsbehandeling.nl
...
